Zoekt u een NBA-accountant voor uw onderneming? Dan zoekt u in de praktijk meestal naar een accountant die controleerbaar in het accountantsregister staat ingeschreven, bijvoorbeeld als registeraccountant (RA). Dat onderscheid is belangrijk: de NBA is de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants; NBA-accountant is geen afzonderlijke wettelijke titel. De beschermde beroepsaanduidingen zijn onder meer RA en AA.
Voor een MKB-ondernemer gaat het uiteindelijk niet alleen om de titel, maar om een heldere vraag: heeft u iemand nodig voor uw jaarrekening, voor een accountantsverklaring, voor financiering of overname, of voor betere financiële sturing? In dit artikel leest u hoe u die keuze maakt en hoe u een accountant controleert.
Wat bedoelen mensen met een NBA-accountant?
De Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA) beheert het accountantsregister. Volgens de NBA zijn de titels registeraccountant (RA) en accountant-administratieconsulent (AA) wettelijk beschermd. Ook de benaming accountant is beschermd. Alleen wie in het accountantsregister staat ingeschreven, mag die titel of benaming voeren.
Daarom is NBA-accountant vooral een praktische zoekterm. Als u zekerheid wilt over de titel, controleert u de naam van de professional in het openbare NBA-accountantsregister. Zo verifieert u de registratie zelf, in plaats van uitsluitend op een website of advertentie af te gaan.
Wanneer heeft uw MKB een registeraccountant nodig?
Een registeraccountant kan uiteenlopende opdrachten uitvoeren. Welke opdracht past, hangt af van de zekerheid die een bank, koper, aandeelhouder, subsidieverstrekker of andere belanghebbende nodig heeft.
| Situatie | Veelvoorkomende vraag | Passende vervolgstap | |---|---|---| | Jaarrekening voor uw administratie of aandeelhouders | "Wie helpt mij met mijn jaarrekening?" | Bespreek een samenstelopdracht. | | Bankfinanciering of herfinanciering | "Vraagt de bank een verklaring?" | Laat de vereiste verklaring en voorwaarden vooraf beoordelen; lees ook over vrijwillige controle bij financiering. | | Overname of verkoop van een onderneming | "Hoe onderbouw ik de financiële informatie?" | Bepaal samen met uw M&A-adviseur welke informatie en mate van zekerheid nodig is; zie vrijwillige controle bij een bedrijfsovername. | | Twijfel over samenstellen, beoordelen of controleren | "Welke accountantsverklaring heb ik nodig?" | Vergelijk de opdrachtvormen in onze keuzehulp. | | Groei, cashflow of rapportageproblemen | "Heb ik een controller nodig?" | Onderzoek of interim controller-ondersteuning past, met een heldere onafhankelijkheidstoets indien ook assurance nodig is. |
Belangrijk: niet elke onderneming heeft automatisch een controle nodig. Laat niet het label maar de concrete vraag, wettelijke situatie en wensen van belanghebbenden bepalen welke opdracht zinvol is.
RA, AA, samenstellen, beoordelen en controleren: wat is het verschil?
Een titel vertelt u wie de professional is; de opdracht vertelt u wat die professional voor u doet. Die twee worden vaak door elkaar gehaald.
Bij een samenstelopdracht helpt de accountant bij het samenstellen van financiële informatie of een jaarrekening. Daar hoort geen assurance-oordeel bij. Bij een beoordelingsopdracht verstrekt de accountant beperkte mate van zekerheid. Bij een controleopdracht verstrekt de accountant redelijke mate van zekerheid door middel van een controleverklaring. De precieze werkzaamheden, randvoorwaarden en uitkomst zijn altijd opdracht- en situatieafhankelijk.
Voor een toegankelijke uitleg leest u: het verschil tussen samenstellen, beoordelen en controleren. Vraag bij een offerte altijd welke opdrachtstandaard, reikwijdte, planning, verantwoordelijkheden en rapportage precies zijn inbegrepen.
Vier vragen voordat u een accountant kiest
1. Kunt u de titel en registratie controleren?
Controleer de naam in het NBA-register. Dat is een feitelijke eerste stap. Vraag vervolgens wie eindverantwoordelijk is voor uw opdracht en wie uw vaste aanspreekpunt wordt.
2. Welk probleem moet worden opgelost?
Formuleer de aanleiding concreet. Heeft u een jaarrekening nodig? Eist uw bank een verklaring? Bereidt u een overname voor? Of ontbreekt actuele managementinformatie? Een goede opdracht begint met het probleem en de gebruiker van de cijfers, niet met een standaardproduct.
3. Welke zekerheid wordt werkelijk gevraagd?
Een financier of koper kan specifieke eisen stellen aan de financiële informatie. Vraag daarom om die eis schriftelijk op te vragen voordat u een opdracht kiest. Dat voorkomt dat u betaalt voor een opdracht die te zwaar is, of dat u te laat ontdekt dat een zwaardere vorm van zekerheid nodig is.
4. Zijn rollen en onafhankelijkheid goed gescheiden?
Een interim controller kan managementrapportages, begrotingen en processen helpen verbeteren. Een accountant die een assurance-opdracht uitvoert, moet onafhankelijk blijven. De ViO-regels van de NBA vereisen een beoordeling van bedreigingen voor die onafhankelijkheid en passende waarborgen. In de praktijk betekent dit dat u vooraf bespreekt welke werkzaamheden door uw team, een controller en de onafhankelijke accountant worden verricht.
Rosalia Interim Audit: RA, duidelijke scope en MKB-vraagstukken
Bij Rosalia Interim Audit worden opdrachten geleid door Derwish Rosalia, registeraccountant (RA), ingeschreven bij de NBA. Wij starten met een scopecheck: wat is de aanleiding, wie gebruikt de informatie, welke zekerheid is nodig en welke planning is haalbaar? Daarna leggen we de werkzaamheden, verantwoordelijkheden en prijsafspraken helder vast.
Wij voeren geen wettelijke controles uit waarvoor een Wta-vergunning nodig is. Voor vrijwillige controle, samenstelwerkzaamheden, financiële rapportage en aanverwante MKB-vraagstukken beoordelen we eerst welke opdracht daadwerkelijk past bij uw situatie.
Wilt u sparren over de vraag achter uw zoekopdracht naar een NBA-accountant of registeraccountant? Neem contact op voor een eerste scopegesprek.
Veelgestelde vragen
Is een NBA-accountant hetzelfde als een RA?
Niet precies. De NBA is de beroepsorganisatie en het register. Een RA is een wettelijk beschermde titel voor een registeraccountant die in het register staat ingeschreven. In gewone zoektaal wordt NBA-accountant vaak gebruikt voor een accountant die u via dat register wilt kunnen verifiëren.
Kan ik zelf nagaan of iemand registeraccountant is?
Ja. Zoek de naam in het openbare NBA-accountantsregister. Kijk daarnaast of het kantoor en de aangeboden opdracht bij uw concrete behoefte passen.
Heb ik voor mijn MKB altijd een RA nodig?
Nee. De benodigde deskundigheid en opdrachtvorm hangen af van uw situatie, regelgeving en de eisen van bijvoorbeeld een bank, koper of subsidieverstrekker. Een scopegesprek helpt om de juiste opdracht te bepalen.
Kan dezelfde RA ook mijn interim controller zijn?
Dat kan niet automatisch worden aangenomen. Wanneer assurance wordt verstrekt, kunnen controller- of managementwerkzaamheden een onafhankelijkheidsbedreiging opleveren. Dat moet vooraf per situatie worden beoordeeld.